جٹاں دی تریخ
جٹاں دی تریخ بوہت پرانی اے ۔
سندھ چ جٹاں دی حکومت
چچنامہ تے تاریخ سندھ موجب سندھ دا پہلا
بادشاہ دوا جی سی۔ ایہہ رائے جٹ سی۔ رائے جٹّ
سندھ وچ ایران توں
آئے سن۔ رائے
خاندان نے سندھ اتے 137 سال راج کیتا سی۔ اس خاندان دی اک
بیواہ رانی نال ہیر پھیر تے گھٹیا سازش کرکے چچّ
براہمناں نے جٹاں توں راج کھوہ لیا سی۔ چچّ براہمن جٹاں نال بہت ہی گھٹیا ورتاؤ
کردے سن۔ جٹاں نوں دشمن سمجھ کے اوہناں تے بہت پابندیاں لا دتیاں سن۔ بہتے
جٹّ ہندو دھرم
چھڈّ کے بدھ مت دے
پیروکار بن گئے سن۔ جٹّ براہمنواد دے خلاف سن۔ چچّ براہمناں نے 650 عیسوی وچ جٹاں
توں دھوکھے نال نوجوان رانی توں اپنا بڈھا شوہر مروا کے راج حاصل کیتا سی۔ براہمن
راجے دا بھیتی تے وزیر سی۔ جٹّ وی براہمناں توں بدلہ لینا چاہندے سن۔
محمد بن قاسم دا سندھ اتے حملہ
جد عربی حملہ
وار محمد
بن قاسم نے 712 عیسوی وچ سندھ تے حملہ کیتا تاں جٹاں دے کئی مشہور
تے وڈے قبیلیاں نے محمد بن قاسم نال باعزت سمجھوتہ کیتا۔ قاسم نے جٹاں نوں پگڑیاں
تے تلواراں بھینٹ کرکے اوہناں دا بہت ہی مان ستکار کیتا۔ جٹاں دی مدد نال ہی قاسم
جت گیا۔ نمک حرامی چچّ براہمناں دا انت بہت ہی برا ہویا سی۔ قاسم نے سندھ فتح کرکے
جٹاں تے وی ززیاں لا دتا۔ قاسم دی مذہبی پالیسی کارن جٹّ اسدے وی خلاف ہو گئے۔
آپسی فٹ کارن جٹّ قبیلے بہت ہی کمزور ہو گئے۔ اس ویلے ملتان وی
سندھ راج وچ شامل سی۔ عرباں دے حملیاں مگروں محمود نے بھارت اُتے 16 حملے کیتے۔
اخیرلا حملہ 1026 عیسوی وچ صرف جٹاں اتے ہی سی۔ راجے بھوج پرمار نے گوالیئر دے
علاقے وچ محمود غزنوی نوں ہراکے واپس بھجا دتا سی۔ اس دی لٹّ دا کجھ مال وی کھوہ
لیا سی۔ پرمار راجپوت وی ہندے ہن اتے جٹّ وی ہندے ہن۔ ایہہ مالوے دے مہان سوربیر
جنگجو سن۔ 1192 عیسوی وچ جدوں رائے پتھورا چوہان محمد غوری ہتھوں ہار گیا تاں
بھارت وچوں راجپوتاں دا بول بالا وی ختم ہو گیا۔ اس ویلے جٹاں نے ہانسی دے کھیتر
وچ خونی بغاوت کر دتی۔ اس ویلے کتبدین ایبک نے جٹاں نوں ہراکے ہانسی تے اپنا قبضہ
کر لیا۔ جٹاں دا بہت مالی تے جانی نقصان ہویا۔ نومبر 1398
وچ تیمور کرنال توں
ٹوہانا تک دے جنگلاں والے علاقے وچوں گزریا۔ اس علاقے دے جٹّ کھاڑکو تے دھاڑوی سن۔
جٹاں نوں دباؤن لئی تیمور دیاں
فوجاں نے دو ہزار جٹّ قتل کر دتا۔ اس ظالم تے لٹیرے تیمور نے جٹاں نوں سبق سکھاؤن
لئی ایہناں دا بہت ہی جانی تے مالی نقصان کیتا۔ 1530 عیسوی وچ سلطان محمد
بن تغلق نے سنام تے سمانے دے کھیتر وچ منڈہار، بھٹی تے منہاس
وغیرہ جٹاں دا بہت نقصان کیتا کیونکہ فصلاں نہ ہون کارن جٹّ سورمے مالیا دین توں
باغی ہو گئے سن۔
جٹ راجے
10. اورنگزیب دی
کٹڑ پالیسی توں تنگ آ کے کجھ جٹّ مسلمان بن گئے سن۔ کجھ جٹّ سندھ دے علاقے توں
اٹھکے بھرتپر دے علاقے وچ آ کے وس گئے سن۔ بھرتپر دا راجا چودھری سورج ملّ بہت
طاقتور تے بااثر سی۔ بھرتپر تے دھولپر دیاں ہندو ریاستاں جٹاں دیاں ہی سن۔ پنجاب وچ
وی رنجیت
سنگھ تے اعلیٰ سنگھ وغیرہ مہان جٹّ راجے ہوئے ہن۔
پنجاب چ جٹ
11ویں صدی دے شروع وچ جٹّ پنجاب دے کافی حصے وچ پھیل چکے سن۔ پنجاب وچ
بہتے جٹّ پچھم ولوں آ کے آباد ہوئے ہن، کجھ جٹّ مشرق ولوں وی آئے سن۔ رگویدک،
مہابھارت تے پراناں دے ویلے وی کافی جٹّ پنجاب وچ آباد سن۔
11. کے۔ آر۔ قانوںگو دے مطابق رگوید قالین ویلے وچ یدو سپت سندھو
پردیش وچ رہندے سن۔ جٹاں دے کئی گوت یدوبنسی ہن۔ سکندر دے حملے ویلے 326 مشرق
عیسوی وچ پنجاب وچ سینکڑے جٹّ قبیلے اک ہزار سال توں آزاد رہِ راے سن۔ جٹّ
سوربیراں نے اپنے دیش دی رکھیا لئی ہمیشہ ہی اگے ودھ کے بدیشی حملہ آوراں دا پورا
مقابلہ کیتا سی۔ ساڈے اتہاسکاراں نے جٹاں دی بہادری ول دھیان نہیں دتا اتے جٹاں
دیاں قربانیاں دا ملّ وی نہیں پایا۔
جٹاں دی تریخ
سر ابٹسن جس نے 1881 عیسوی وچ پنجاب دی مردمشماری کیتی سی اوہ جنرل
کننگھم دے وچار نال سہمت اے کہ جٹّ انڈو؟ستھیئن نسل وچوں سن۔ ستھیئن اک پرانا مدھ
ایشیائی دیس سی جتھے ہن دکھنی یورپ اتے پرانا ایشیائی سوویت روس بنیا ہویا اے۔
ایتھے ستھیئن اتھوا ساکہ قوم دا راجا سی۔ جیٹی جاتی وی ساکہ قوم دا اک فرقہ سی
جہڑا مدھ ایشیا وچ سائر دریا دے دہانے تے ارال ساگر دے مغربی تٹّ لاگلے علاقے وچ
آباد سی۔ عیسیٰ توں اٹھ سو سال پہلاں کم، ورک، دہیا، منڈ، میڈز، مان، بینس، وینوال
وغیرہ کئی جٹّ قبیلے اس کھیتر وچ قابض سن۔ کجھ جٹّ ویدک دور وچ بھارت وچ وی پہنچ
چکے سن۔ بدیشی اتہاسکاراں مطابق رگوید دی
رچنا 1000 1500 ق م دے
لگبھگ ہوئی اے۔ کئی اتہاسکار رگویداں دا سماں 2000 سال ق م دے لگبھگ
دسدے ہن۔
مڈھلے علاقے
12. پرانے ویلے وچ جٹّ کیسپیئن
سمندر دے کھیتراں توں لے کے ملتان تک
آؤندے جاندے رہندے سن۔ سر دریا اتے آمو دریا دے
وچکارلے کھیتراں وچ جٹاں نوں ماسہ گیٹ وی کیہا جاندا سی۔ ماسہ گیٹ دا مطلب مہان
جٹّ ہن۔ جٹّ، جاٹ، جوت، جٹیہ، گوٹ، گوتھ، گیٹے، جیٹی، جیٹے، جٹی، جٹ، جٹو وغیرہ
اکو ہی جاتی اے۔ وکھ وکھ دیساں وچ اچارن وکھ وکھ اے۔ یونانی شبد جیٹے سنسکرت دے
شبد جرتا نال ملدا جلدا اے۔ ہن ایہہ شبد ہولی ہولی تتبھو روپ وچ بدلکے جٹّ جاں جاٹ
بن گیا اے۔ وچکار
ایشیا توں کئی جٹّ ایران تے بلخ دے کھیتر وچ
آئے۔ پھیر ایہناں ہی کھیتراں تے کجھ سماں راج کرکے آخر بھارت وچ پہنچ گئے۔ مہان
ودوان تے کھوجی سر ابٹسن دے وچار ہن کہ بھاویں جٹّ بھارت وچ
ہولی ہولی آئے، اوہ اس نسل وچوں ہن جس وچوں راجپوت ہن۔ ایہہ نتیجہ اس نے دوواں
قوماں دی اکو جہی جسمانی تے چہریاں دی بنتر توں کڈھیا اے۔ جٹاں تے راجپوتاں دے
بہتے گوت سانجھے ہن۔ پرمار جٹّ وی ہن اتے راجپوت وی ہن۔ جگدیو پرمار نوں کجھ
اتہاسکار جٹّ لکھدے ہن اتے کجھ راجپوت دسدے ہن۔ سندھ اتے راجپوت؟آنے دے مدھ وچ
پنواراں دا راج امرکوٹ کھیتر اتے وی سی۔ اس کھیتر وچ ہمایوں دے
ویلے تک پنواراں دا راج رہا سی۔ راجے جگدیو پنوار نے دھارا نگری مالوا کھیتر
اتے وی کجھ سماں راج کیتا سی۔
راجپوت دی اصل
13. اک جاٹ اتہاسکار رام سروپ جون نے اپنی کتاب 'جاٹ اتہاس'
انگریزی دے پنہ 135 اتے لکھیا اے، انگریز لکھاریاں نے راجپوتاں نوں بدیشی
حملہ وار لکھیا اے جہڑے بھارت وچ
آ کے وس گئے سن، ایہہ بھارت دیش دے لوک نہیں ہن۔ مگر راجپوتاں دے گوتاں توں صاف ہی
پتہ لگدا اے کہ ایہہ لوک اصل کشتری آریہ ہن۔ جہڑے بھارت دے وغیرہ نواسی ہن۔
ایہہ راجپوت کہاؤن
توں پہلاں جٹّ اتے گجر سن۔ جٹاں اتے راجپوتاں دے کئی گوت مدھ ایشیا اتے
یورپ دے لوکاں نال وی رلدے ہن۔ اس کارن بدیشی اتہاسکاراں نوں ایہناں بارے بھلیکھا
لگ جاندا اے۔ مہان یونانی اتہاسکار تھسیڈڈس نے اعلان کیتا سی کہ ایشیا اتھوا یورپ
وچ کوئی ایسی جاتی نہیں سی جہڑی ستھیئن جٹاں دا کھڑ کے مقابلہ کر سکے۔ اک
وار سکندر
اعظم نے وی 328-27 بی۔ سی۔ سوگدیانا تے
حملہ کیتا سی۔ ایہہ ستھیئن دیس دا اک صوبہ سی۔ جس اتے جٹاں دا راج سی۔ سکندر جیون
وچ پہلی وار جٹاں توں اس لڑائی وچ ہاریا سی۔ اک وار جٹاں نے یونان تے حملہ
کرکے ایتھنز وی
جت لیا سی۔ جٹّ مہان سوربیر جودھے سن۔ دسویں صدی وچ سپین وچ اخیرلا جٹّ بادشاہ
الوارو سی۔ ایہہ پرانے گیٹی جاتی وچوں سی۔ کرنل جیمج مطابق جٹّ سورمیاں نے ادھے
ایشیا اتے یورپ نوں جڑوں ہلا دتا سی۔ پرانے ویلے وچ جٹاں توں ساری دنیا کمبدی سی۔
جٹّ اپنی فٹ کارن ہی ہارے سن۔ جٹّ تلوار چلان تے حل چلان وچ ماہر ہندے سن۔ زوزپھ
ڈیوٹ کننگھم نے وی لکھیا اے، اتری تے مغربی ہند وچ جٹّ محنتی اتے ہلواہک
منے جاندے ہن جہڑے لوڑ پین اتے ہتھیار وی سنبھال سکدے ہن اتے ہل وی واہ سکدے ہن۔
جٹّ ہندوستان دی
سبھ توں ودھیا پینڈو وسوں کہی جا سکدی اے۔
14. بدیشی اتہاسکاراں مطابق جٹاں دا پرانے تے مڈھلا گھر ستھیئن دیس
سی۔ ایہہ مدھ ایشیاں وچ اے۔ ستھیئن دیش ڈینیوب
دریا توں لے کے دکھنی روس دے پار تک کیسپیئن ساگر دے مشرق
ول آمو دریا تے سر دریا دے
گھاٹی تک، پامیر پہاڑیاں تے تارس ندی دی گھاٹی تک وڈا کھیتر وچ پھیلیا ہویا سی۔
ستھیئن کھیتر دے جٹّ آریہ بنس وچوں ہن۔ بھارت دے راجپوت وی آریہ بنس وچوں ہن۔
ایہناں وچ ہون بہت ہی گھٹ ہن۔ راجپوت اکھواؤن توں پہلاں ایہہ جٹّ اتے گجر سن۔
جٹاں، گجراں، اہیراں، سینیاں، کمبواں، کھتریاں، راجپوتاں اتے دلتاں دے کئی گوت
سانجھے ہن۔ جٹّ کئی ذاتیاں دا رلیا ملیا بھائی چارا اے۔
جٹاں دا راجپوتاں وچ رلاء
15. اٹھویں نوویں صدی وچ پرانک دھرمی براہمناں نے صرف راجپوتاں نوں
ہی خالص کھتری منیا سی۔ راجپوت دور وچ صرف راجپوتاں دا ہی بول بالا سی۔ اس ویلے جو
دل ایہناں دے ساتھی اتے معاون بنے، اوہ وی سبھ راجپوت اکھواؤن لگے جویں سنیارے،
گڈریئے، ونجارے اتے اؤر وغیرہ اس ویلے ہی کئی جٹّ قبیلے وی راجپوتاں دے سنگھ وچ
شامل ہوکے راجپوت اکھواؤن
لگ پئے سن۔ راجپوت پرانک ہندو دھرم نوں منن والے تے براہمناں دے پجاری سن۔ پاننی
عیسیٰ توں 500 سال پہلاں ہویا اے۔ اس دے ویلے وی سندھ تے پنجاب وچ کئی جٹّ قبیلے
وسدے سن۔ جٹّ پشو پالک وی سن۔ گٔو تے گھوڑا رکھدے سن۔ اک ہتھ وچ تلوار ہندی سی،
دوجے ہتھ وچ حل دی مٹھی ہندی سی کیونکہ جٹّ کھاڑکو کرسان قبیلے ہندے سن۔ بدیشی
حملہ آوراں ایرانیاں، یونانیاں، بختاریاں، پارتھیاں، ساکا، کشان تے
ہوناں وغیرہ نال وی کجھ جٹّ قبیلے آئے اتے بھارت وچ سدا لئی وس گئے۔ کجھ جٹّ قبیلے
مدھ ایشیا وچ ہی ٹکے راے۔ کجھ یورپ تے مغربی ایشیا ول دور تک چلے گئے۔ مغربی
ایشیا، یورپ تے مدھ ایشیا وچ ہن وی بھارتی جٹاں نال رلدے؟ملدے گوت ہن جویں مان،
ڈھلوں تے گل وغیرہ۔ جرمن وچ مان، بھلر تے ہیراں نال رلدے ملدے گوتاں دے لوک ہن وی
وسدے ہن۔ جرمنی وی آریہ نسل وچوں ہن۔ تھامس مان یورپ دا مشہور لکھاری سی۔ ڈاکٹر
پی۔ گلز مہان اتہاسکار ہن۔ بی۔ ایسّ۔ داہیا اپنی کھوج بھرپور کتاب 'جاٹس' وچ لکھدا
اے کہ راجپوتاں دے بہتے اہم قبیلے مدھ ایشیا توں کافی پچھوں آئے ہن۔ جدوں کہ جٹّ
قبیلے بھارت وچ ویدک دور وچ
وی سن۔ جٹّ وی راجپوتاں وانگ چندربنسی تے سورج بنسی ہن۔ جٹاں دے کجھ گوت شوبنسی
ہن۔ کجھ کشپ تے ناگ بنسی ہن۔ جٹّ قومانتری جاتی اے۔ سائر دریا توں لے کے جمنا،
راوی، سندھ تک جٹّ سبھاء تے سبھیاچار رلدا ملدا اے۔
یورپ چ جٹ دے رشتے دار
1853 عیسوی وچ پوٹ نے پہلی وار ایہہ اصول کیتا سی کہ یورپ دے روماں
جپسی بھارتی جٹاں دی ہی اک شاخاں اے۔ جپسی فرقے نوں جوٹ جاں جاٹ وی آکھیا گیا اے۔
ایہناں دی بولی وی پنجابی اتے ہندی نال رلدی ملدی اے۔ ایہہ مسلماناں (محمود غزنوی)
دے حملیاں ویلے پنجاب اتے ہریانے وچوں گئے ہن۔ کجھ اتہاسکاراں مطابق روماں جپسی
راجستھان دے جاٹ ہن۔ کدے یورپ دے ڈینمارک علاقے نوں جٹّ لینڈ کیہا جاندا سی۔ جٹّ
سورمیاں نے دو ہزار سال مشرق عیسوی بھاری حملہ کرکے سکینڈینیویا وی جت لیا سی۔ اس
ویلے جٹاں دا یورپ وچ وی بول بالا سی۔ پنجاب وچ بہتے جٹّ بھٹی، پرمار، چوہان اتے
طور وغیرہ وڈے قبیلیاں وچوں ہن۔
16. بھارت وچ 800 توں 1200 عیسوی وچکار کئی ذاتیاں تے اپ-جاتیاں دا
اساری ہویا سی۔ کئی ذاتیاں تے اپ ذاتیاں دا اساری نویں پیشے اپناؤن نال ہویا۔ جویں
نائی، ترکھان، چھیمبے، جھیور تے سنیار وغیرہ۔ چھیمبے ٹانک کشتری، جھیور کشیپ
راجپوت تے سورنکار میڈ راجپوت ہندے ہن۔ ترکھاناں، نائیاں تے چھیمبیاں دے بہت گوت
جٹاں نال رلدے ہن۔ دلت ذاتیاں دے وی کافی گوت جٹاں نال رلدے ہن۔ بھارت وچ جٹّ
پنجاب، ہریانہ،راجستھان، اتر
پردیش دے مدھ
پردیش وغیرہ وچ دور دور تک آباد ہن۔
1901ء دی لوک گنتی
1901 عیسوی دی جنآبادی مطابق ہندوستان وچ جٹاں دی کل گنتی نوں کروڑ
دے لگبھگ سی جنہاں وچوں 1/3 مسلمان، 1/5 سکھ اتے 1/2 ہندو سن۔ ہریانے وچ پرانے جاٹ
اتہاس نال متعلق پندراں دے لگبھگ کھوج بھرپور نویاں کتاباں لکھیاں گئیاں ہن پر
پنجاب وچ جٹّ اتہاس، نکاس تے جٹّ گوتاں بارے پنجابیاں وچ اجے تک کوئی کھوج بھرپور
بہترین کتاب نہیں لکھی گئی اے۔
17. جٹّ ہندو، مسلم،
سکھ تے بشنوئی وغیرہ کئی دھرماں وچ ونڈے گئے ہن۔ پر خون تے سبھیاچار سانجھا اے۔
جٹّ زبان دا رکھا تے دلّ دا صاف ہندا اے۔ جٹّ اک نڈر جودھا، دیش بھگت فوجی، ہمتی،
محنتی، کھلھدلی، آزاد خیال، کھاڑکو تے بدلہ خور ہندا اے۔ سچا دوست تے پکا دشمن
ہندا اے۔ جٹّ سبھیاچار دا پنجاب دے پنجابی سبھیاچار تے وی بہترین اثر پیا اے۔ جٹاں
دیاں وکھ وکھ اپ ذاتیاں وکھ وکھ قبیلیاں وچوں ہن پر پچھوکڑ تے سبھیاچار سانجھا اے۔
مینوں آس اے کہ میری ایہہ کھوج کتاب پنجاب دے تریخی ساہت وچ اک نگھر وادھا کریگی۔
اس وچ ودھ توں ودھ نویں تے ٹھیک جانکاری دتی گئی اے۔ پنجاب دے جٹاں دا اتہاس بھارت
دے اتہاس وچ اک خاص تھاں رکھدا اے۔ جٹّ کئی ذاتیاں دا رلیا ملیا بہت وڈا بھائی
چارا اے۔ بہتے جٹاں دا سر لمبا، رنگ صاف، اکھاں کالیاں، نکّ درمیانہ تے چہرے تے
وال بہت ہندے ہن۔ ایہہ اک وکھری ہی جاتی اے۔
کوئی تبصرے نہیں:
ایک تبصرہ شائع کریں